Хүннүгийн дүрслэх урлагийн судалгааны зарим асуудал: шинж чанар ба “хөдөлгөөний динамизм”

Authors

  • Цагаан Төрбат МУИС, Нүүдэлчдийн археологийн хүрээлэн, ШУС, Археологи, антропологи, хүн ам зүйн тэнхим https://orcid.org/0000-0001-6606-8516

Keywords:

Хүннү, Амьтны загварт урлаг, дүрийн динамизм, өгүүлэмжийн динамизм

Abstract

Энэхүү өгүүлэлд Хүннүгийн дүрслэх урлагийн судалгаанд тулгамдаж буй зарим онолын

асуудлыг авч үзэж, ялангуяа уг урлагийн гарал үүсэл, бие даасан шинж болон дүрслэлийн хөдөлгөөний

динамизм гэсэн хоёр үндсэн асуудалд анхаарлаа төвлөрүүлжээ. Зохиогч Хүннүгийн урлагийг Скиф

Сибирийн амьтны загварт урлаг болон Хань улсын урлагийн шууд хуулбар гэж үзэх хандлагыг

шүүмжилж, харин харилцан нөлөөлөл байсан боловч бие даасан урлагийн төв, өвөрмөц хэв шинжтэй

болохыг баримтад тулгуурлан нотлохыг оролдсон байна. Мөн Хүннүгийн урлагт бодит бус, синкретик

буюу нийлмэл амьтдын дүрийг бүтээсэн нь тэдний сэтгэлгээ, нийгмийн зэрэг зиндааг илэрхийлэх

уран сайхны өвөрмөц хэл байсан хэмээн тайлбарлажээ. Түүнчлэн Хүннүгийн урлагийн хөдөлгөөний

динамизмыг нарийвчлан задлан шинжилж, амьтдын тэмцэл, ноцолдоон, хүн ба араатны зөрчил зэрэг

сэдвийг бүсний арал, эсгий хивс, хадны зурагт дүрслэхдээ мушгиралт, “S” хэлбэрийн муруйлт, тэнцвэр,

тэнцвэргүй байдлаар хөдөлгөөн “нэгэн агшинд” амьд мэт илэрхийлдгийг онцолсон байна. Ингэснээр

Хүннүгийн урлагт өгүүлэмжийн төдийгүй дүр өөрөө хөдөлгөөнт шинжтэй болсон нь өмнөх нүүдэлчдийн

урлагаас ялгарах чухал онцлог хэмээн дүгнэжээ.

Downloads

Download data is not yet available.

Downloads

Published

2025-12-31

How to Cite

Төрбат, Ц. (2025). Хүннүгийн дүрслэх урлагийн судалгааны зарим асуудал: шинж чанар ба “хөдөлгөөний динамизм”. Mongolian Journal of Anthropology, Archaeology and Ethnology, 14(2), 5–9. Retrieved from https://journal.num.edu.mn/MJAAE/article/view/11045