Монголын хүрэл, түрүү төмрийн үеийн зарим хүмүүсийн шүдний паалангийн дутмагшлын тархалт, цаг хугацаа

Authors

  • Мөнхтөр Үүрийнтуяа ШУА, Түүх, угсаатны зүйн хүрээлэн

Keywords:

Монголын хүрэл, түрүү төмрийн үе, шүдний паалангийн шугаман дутмагшил, физиологийн стресс, шүдний паалан, нас, давтамж

Abstract

Энэхүү өгүүллээр Монголын эртний хүмүүсийн хүүхэд насны эрүүл мэндийн байдлыг үнэлэх нэгэн хэлбэр болох шүдний паалангийн шугаман дутмагшлыг (LEH) Монголын хүрэл, түрүү төмрийн үед хамаарах зарим дурсгалт газраас илэрсэн 49 хүний 534 шүдэнд ажиглалтын болон микроскопын аргаар тодорхойлсон үр дүнгээ танилцуулав. Нийт эх хэрэглэгдэхүүний шүдний паалангийн шугаман дутмагшил илэрсэн 28 хүний 58 шүдэнд уг эмгэгийн тархалт, тохиолдсон нас, давтамжийг нас, хүйс, түүхэн үе, бүс нутгаар ангилан авч үзэхийн зэрэгцээ тохиолдсон нас, давтамжийг хожуу хүрэл, түрүү төмрийн үеийн Умард Хятадын Хоутаомугагийн оршин суугчид болон Японы Жомон соёлын хожуу үеийн хүн амтай харьцуулан судаллаа.

Downloads

Download data is not yet available.

References

This study presents the results of macroscopic

and microscopic examinations of 534 teeth from 49

individuals recovered from various archaeological sites

in Mongolia, dating to the Bronze and Early Iron Ages.

The analysis aimed to evaluate the childhood health status

of ancient Mongolian populations through the assessment

of enamel hypoplasia. Among the examined specimens,

teeth from 28 individuals exhibited linear enamel

hypoplasia (LEH). The prevalence, age at occurrence,

and frequency of LEH were analyzed with respect to

age, sex, chronological period, and geographic region.

Furthermore, the age of onset and frequency of LEH in the

Mongolian sample were compared with those observed

among contemporaneous populations from Houtaomuga,

northern China (Late Bronze–Early Iron Age), and the

Late Jomon culture of Japan. These comparative analyses

provide insights into regional variations in childhood

physiological stress and health conditions during the

Bronze and Early Iron Ages in Northeast Asia.

Downloads

Published

2025-12-31

How to Cite

Үүрийнтуяа, М. (2025). Монголын хүрэл, түрүү төмрийн үеийн зарим хүмүүсийн шүдний паалангийн дутмагшлын тархалт, цаг хугацаа. Mongolian Journal of Anthropology, Archaeology and Ethnology, 14(2), 121–136. Retrieved from https://journal.num.edu.mn/MJAAE/article/view/10528